100 bin liraya kadar çıkıyor demeyelim çünkü daha var 30 40’a da evler

Üniversite yerleştirmelerinin ardından barınma arayışına giren öğrenciler, yüksek fiyatların yanı sıra ev sahiplerinin yaşam tarzına müdahale eden kurallarıyla karşı karşıya kalıyor. İstanbul’da bir eve yerleşmenin başlangıç maliyeti 150 bin liraya dayanırken, kentsel dönüşümdeki riskli binaların dahi yüksek bedellerle kiraya verildiği görülüyor.

Türkiye genelinde kiralık konut piyasasında, tayin dönemi, evlilik mevsimi ve üniversite yerleştirmelerinin etkisiyle yukarı yönlü bir hareketlilik yaşanıyor. Endeksa verilerine göre, mayıs ayında Türkiye genelinde 25 bin 599 lira olan ortalama kira bedeli, ağustos ayında yüzde 11 artışla 28 bin 402 liraya yükseldi. Gayrimenkul uzmanları, arz-talep dengesindeki bu ani değişimin kira bedellerine doğrudan yansıdığını belirtiyor.

Üniversite öğrencilerinin yoğun olarak yaşadığı illerde 1+1 daire fiyatları dikkati çekiyor. Eskişehir, Samsun ve Sakarya gibi illerde kiralar 15-16 bin lira bandında seyrederken, bu rakam Ankara’da 28 bin 390, İstanbul’da ise 35 bin 912 liraya ulaşıyor.

Özellikle Kadıköy, Beşiktaş ve Şişli gibi kampüslerin yoğun olduğu ilçelerde, eski binalardaki kiralık daireler 45 bin liradan başlıyor. Üniversite çevrelerindeki eşyalı dairelerde ise aylık kira bedellerinin 100 bin liraya kadar çıktığı görülüyor. Yüksek fiyatlar nedeniyle öğrenciler, çözümü 3-4 kişi bir araya gelerek ev kiralamakta arıyor.

Bir aylık peşin kira, depozito, emlakçı komisyonu ve abonelik ücretleri de eklendiğinde, bir eve yerleşmenin başlangıç maliyeti 60 bin lira ile 150 bin lira arasında değişiyor. Sektör temsilcileri, artan talebin bazı mülk sahipleri tarafından fırsata çevrildiğini belirterek kentsel dönüşüm sürecine giren ve risk taşıyan binaların dahi öğrencilere kiralandığına dikkat çekiyor.

Ekonomik tablonun yanı sıra, kiralık konut ilanlarında yer alan özel koşullar barınma krizinin bir diğer boyutunu oluşturuyor. Geçmişte yaşanan olumsuz tecrübeleri, eşya hasarlarını ve gürültü şikayetlerini gerekçe gösteren ev sahipleri, memur kefil ve referans gibi taleplerin ötesine geçerek öğrencilerin günlük yaşamına müdahale eden kurallar belirliyor.

İlanlarda sıklıkla karşılaşılan tütün ürünü ve evcil hayvan yasaklarına ek olarak; belirli saatlerden sonra sessizlik kuralı, evde ağır kokulu yemek yapılmaması, çamaşır makinesinin kullanım saatlerinin sınırlandırılması ve “karşı cins misafir kabul edilmez” gibi özel şartlar dikkati çekiyor.