10 Eylül 2026

Menopozda hormon tedavisi Alzheimer riskini azaltabilir mi?

0
Menopozda hormon tedavisi Alzheimer riskini azaltabilir mi?

T24 Dış Haberler

Menopoz dönemindeki hormon tedavisinin Alzheimer hastalığına karşı koruma sağlayıp sağlamadığına ilişkin tartışmalar, yayımlanan iki yeni araştırmayla yeniden gündeme geldi.

Çalışmalardan biri hormon tedavisi alan kadınlarda Alzheimer teşhisi olasılığının daha düşük olduğunu gösterirken diğeri, yalnızca östrojen kullanan kadınların beyinlerinde hastalıkla bağlantılı belirtilerin daha az görüldüğünü ortaya koydu.

Bununla birlikte araştırmalar klinik deneylere değil, gözlemsel verilere dayanıyor. Uzmanlar bu nedenle sonuçların hormon tedavisinin Alzheimer’ı önlediğini kanıtlamadığını vurguluyor.

183 bin kadının verileri incelendi

Alzheimer’s & Dementia dergisinde yayımlanan ilk çalışmada, UK Biobank veri tabanında bulunan 183 bin 450 menopoz sonrası kadının sağlık bilgileri incelendi. Takip sürecinde yaklaşık 4 bin kadında demans gelişti.

Doğal menopoza giren ve hormon tedavisi alan kadınlarda Alzheimer riskinin yüzde 11 daha düşük olduğu belirlendi. Tüm demans türleri birlikte değerlendirildiğinde riskteki düşüş yüzde 6’da kaldı ve istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı.

Cerrahi menopoza giren kadınlarda ise daha güçlü bir ilişki görüldü. Bu grupta hormon tedavisi kullanımı, Alzheimer riskinde yüzde 32; tüm demans türlerinde ise yüzde 26 düşüşle ilişkilendirildi.

Tedaviye 51 ile 56 yaşları arasında başlayan kadınlarda daha belirgin sonuçlar elde edildiği aktarıldı.

Tedavinin türü bilinmiyor

Araştırmanın önemli sınırlamalarından biri, kadınların kullandığı hormon tedavisinin türüne ilişkin ayrıntılı bilgi bulunmaması oldu.

Tedavinin yalnızca östrojen mi içerdiği, progesteronla birlikte mi uygulandığı veya ilacın ağızdan mı yoksa bant yoluyla mı alındığı bilinmiyor. Uzmanlar, bu farklılıkların tedavinin beyin ve vücut üzerindeki etkisini değiştirebileceğine dikkat çekiyor.

Rahmi bulunan kadınlarda östrojenin tek başına kullanılması endometriyal kanser riskini artırabileceği için progesteronla birlikte verilmesi gerekebiliyor.

Otopsilerde daha az Alzheimer belirtisi

Neurology dergisinde yayımlanan ikinci araştırma yalnızca östrojen kullanan kadınlara odaklandı.

Bu kadınların beyinlerinde hem yaşamları sırasında hem de ölüm sonrası incelemelerde Alzheimer’la bağlantılı belirtilerin daha az görüldüğü ve demans teşhisi alma olasılıklarının daha düşük olduğu belirlendi.

Araştırma, östrojen kullanan kadınların beyinlerinde daha az amiloid ve Alzheimer’la bağlantılı başka değişiklikler bulunduğuna işaret eden ilk otopsi verilerini sundu.

Kesin kanıt değil

Her iki araştırmanın yazarları da bulguların yalnızca hormon tedavisiyle daha düşük Alzheimer riski arasında bir bağlantı gösterdiğini, tedavinin hastalığı önlediğini kanıtlamadığını belirtti.

Hormon tedavisi kullanan kadınların gelir, eğitim, sağlık hizmetlerine erişim ve yaşam tarzı bakımından diğer gruplardan farklı olabileceği; bu durumun sonuçları etkilemiş olabileceği değerlendiriliyor.

Uzmanlara göre hormon tedavisinin Alzheimer’dan koruyup korumadığını belirlemek için daha geniş kapsamlı ve rastgele kontrollü klinik deneylere ihtiyaç bulunuyor. Kadınların tedavi kararlarını yalnızca bu araştırmalara dayanarak vermemesi ve kişisel riskleri için doktorlarına başvurması öneriliyor.

(Editör: Deniz Kıryazı)

The post Menopozda hormon tedavisi Alzheimer riskini azaltabilir mi? first appeared on .

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir